|
|
|
|
|
|
|
|
|
| |
|
|
|
|
|
|
|
Habsburgse Nederlanden |
| |
|
|
|
1555-'81/98 |
|
|
|
Filips II |
| Landvoogd Nederlanden |
|
|
|
1578-1592 |
|
|
|
Alexander Farnese hertog van Parma |
Stadh.Holland/Zeeland/Utrecht |
|
|
|
1572-1584 |
|
|
|
Willem I van Oranje-Nassau in dienst van de Staten-Generaal |
| Stadh Friesl/Overijss/Gron/Drenthe |
|
|
|
1576-1581 |
|
|
|
George van Lalaing, graaf van Rennenberg vanaf 1580 in dienst van Filips II |
| Stadh Friesl/Overijss/Gron/Drenthe |
|
|
|
1580-1584 |
|
|
|
Willem I van Oranje-Nassau |
| Stadhouder in Gelre |
|
|
|
1578-1581 |
|
|
|
Jan I de Oude van Nassau-Dietz |
| Gouverneur in Opper-Gelre |
|
|
|
1579-1589 |
|
|
|
Jan van Argenteau |
Stadhouder in Limburg |
|
|
|
1579-1597 |
|
|
|
Claude van Wittem van Beersel |
| |
|
|
|
1568-1648 |
|
|
|
Tachtigjarige Oorlog |
| |
|
|
|
|
|
|
|
Op 23 januari 1579 tekenden Gelderland, Holland, Zeeland, Utrecht en de Ommelanden de Unie van Utrecht |
| Noordelijke Nederlanden |
|
|
|
|
|
|
|
Republiek der Zeven Verenigde Nederlanden |
| Zuidelijke Nederlanden |
|
|
|
|
|
|
|
Habsburgse
Nederlanden |
| |
|
|
|
|
|
|
|
 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| |
|
|
|
|
|
|
|
Met het tekenen van de Unie van Utrecht hebben de noordelijke provincies |
| |
|
|
|
1581 |
|
|
|
zich tegen de Spaanse koning Filips II gekeerd |
| |
|
|
|
|
|
|
|
Het is echter niet de bedoeling dat de gewesten geen landsheer hebben Willem van Oranje, de leider van de Opstand, zet zich daarom in voor de jongere broer van de Franse koning, de Hertog van Anjou |
| |
|
|
|
|
|
|
|
Frans Hercules van Valois, hertog van Anjou |
 |
|
|
|
|
|
|
|
jongste zoon van koning Hendrik II van Frankrijk wordt in januari 1581 door de Staten-Generaal uitgeroepen tot ‘vorst en heer der Nederlanden’ De opstandelingen hoopten hiermee te bereiken dat Frankrijk zich als vijand van Spanje in de oorlog zou mengen |
| |
|
|
|
|
|
|
|
|
 |
|
|
|
1581 |
|
|
|
De provincies moeten zich nu nog ontdoen van hun landsheer. In juli worden ze het eens over de tekst van het Plakkaat van Verlatinghe, waarin Filips II en zijn erfgenamen voor eeuwig worden afgezet. Alle ambtenaren moeten opnieuw trouw zweren, en ditmaal niet aan een landsheer, maar aan de verschillende gewesten |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| |
|
|
|
1581-1795 |
|
|
|
Noordelijke Nederlanden |
 |
|
|
|
|
|
|
|
De zeven gewesten van de Nederlanden die toetraden tot de Republiek waren:
| |
|
Friesland
Gelre
Holland
Overijssel
Stad en Lande (Groningen)
Utrecht
Zeeland |
 |
|
| Habsburgse Nederlanden |
|
|
|
1581-1795 |
|
|
|
Zuidelijke Nederlanden |
| |
|
|
|
|
|
|
|
De Zuidelijke Nederlanden is de naam voor de verschillende Nederlandse landsheerlijkheden die onder het gezag van de Habsburgers bleven, nadat de Noordelijke Nederlanden zich in 1581 hadden afgescheiden. Omdat de Habsburgse landsheer in deze periode tevens koning van Spanje was, werden deze gebieden ook wel de Koninklijke of Spaanse Nederlanden genoemd, ter onderscheiding van de Noordelijke Republiek der Verenigde Nederlanden. |
 |
|
|
|
|
|
|
|
De Zuidelijke Nederlanden bestonden uit de formeel zelfstandige landsheerlijkheden:
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| Stadh Friesl/Overijss/Gron/Drenthe |
|
|
|
1581-1594 |
|
|
|
Francisco Verdugo in dienst van Filips II v.a. 1584 alleen in de stad Groningen |
| Stadhouder in Gelre |
|
|
|
1581-1583 |
|
|
|
Willem IV van den Bergh |
| |
|
|
|
|
|
|
|
|
| |
|
|
|
|
|
|
|
|
| |
|
|
|
|
|
|
|
Toen Brussel weer in handen viel van de koning hadden de Staten-Generaal zich naar Antwerpen verplaatst |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
 |
|
|
|
1582 |
|
|
|
De hertog van Anjou komt aan in Vlissingen en in februari werd hij ingehuldigd als hertog van Brabant
Intocht hertog van Anjou in Antwerpen in augustus 1582 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| |
|
|
|
1583 |
|
|
|
Nog geen jaar na zijn aankomst in Antwerpen deed de Hertog van Anjou een poging de stad te bezetten. Hij hoopte daarmee bij de Staten-Generaal meer macht af te dwingen. De Antwerpenaren sloegen de aanval af en |
| |
|
|
|
|
|
|
|
Anjou verliet Nederland voorgoed in juni 1583 |
| |
|
|
|
|
|
|
|
|
| |
|
|
|
|
|
|
|
In augustus 1583 werden de Staten-Generaal van Antwerpen naar Middelburg verplaatst, vervolgens naar Delft en uiteindelijk naar Den Haag. Nederland kende op dat moment nog maar één machtscentrum: Holland |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
 |
|
|
|
|
|
|
|
Geboorte Frederik Hendrik van Oranje Nassau Delft 29 jan 1584-Den Haag 14 mrt 1647
Zoon van Willem van Oranje en Louise de Coligny
prins van Oranje, graaf van Nassau
1625-1647 |
| |
|
|
|
|
|
|
|
|
| |
|
|
|
1584 |
|
|
|
de Hertog van Anjou overleed op 10 juni 1584 aan tuberculose |
| |
|
|
|
|
|
|
|
|
 |
|
|
|
1584-1585 |
|
|
|
Het beleg van Antwerpen begon op 3 juli 1584 en eindigde met de val van Antwerpen op 17 augustus 1585 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
 |
|
|
|
|
|
|
|
Moord op Willem van Oranje op 10 juli 1584
door Balthasar Gerards in het Prinsenhof te Delft |
| |
|
|
|
|
|
|
|
|
 |
|
|
|
|
|
|
|
Bij de dood van zijn vader erfde Filips Willem van Oranje Nassau
het vorstendom Oranje |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| Stadhouder in Utrecht |
|
|
|
1584-1589 |
|
|
|
Adolf van Nieuwenaar in dienst van de Staten-Generaal |
| Stadh. Gelre en Overijssel |
|
|
|
1584-1589 |
|
|
|
Adolf van Nieuwenaar |
| Stadhouder in Friesland |
|
|
|
1584-1620 |
|
|
|
Willem Lodewijk van Nassau-Dillenburg |
Stadhouder Groningen |
|
|
|
|
|
|
|
Francisco Verdugo in dienst van Filips II zijn gezag werd alleen erkend in de stad Groningen |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
 |
|
|
|
1585 |
|
|
|
De val van Antwerpen op 17 augustus 1585
Alexander Farnese, de Spaanse Hertog van Parma, verovert antwerpen, het laatste zuidelijke bolwerk. Na de val verlaten 60.000 van de 100.000 inwoners de stad
Definitieve scheiding van de noordelijke en zuidelijke Nederlanden |
| |
|
|
|
|
|
|
|
|
Stadh.Holland/Zeeland/Utrecht |
|
|
|
|
|
|
|
Maurits van Oranje-Nassau in dienst van de Staten-Generaal tot 1589 alleen in Holl. en Zeel. |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| |
|
|
|
|
|
|
|
Robert Dudley, de Graaf van Leicester 24 juni 1533-4 sept 1588 |
 |
|
|
|
1585-1587 |
|
|
|
Komt als vertegenwoordiger van Koningin Elizabeth I van Engeland
Hij was gevraagd soeverein vorst over de Noordelijke Nederlanden te zijn |
| |
|
|
|
1587 |
|
|
|
de Graaf van Leicester wordt gedwongen te vertrekken |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
 |
|
|
|
1588 |
|
|
|
De Spaanse Armada verslagen door een Engelse vloot onder leiding van admiraal Charles Howard en viceadmiraal Francis Drake |
| |
|
|
|
|
|
|
|
|
| |
|
|
|
1588-1654 |
|
|
|
De Nederlands-Portugese oorlog |
 |
|
|
|
|
|
|
|
Een reeks van koloniale conflicten tussen de Nederlandse Republiek en de Portugese koloniale macht, die tot 1640 onder Spaans bewind stond De strijd kende verschillende botsingen op zee en in de Nederlandse en Portugese koloniën |
| |
|
|
|
|
|
|
|
|
 |
|
|
|
|
|
|
|
Ontstaan van de statenbond: de Republiek der Zeven Verenigde Nederlanden
Latijn: Belgica Foederata
De Staten-Generaal besluiten het land zelf te gaan besturen |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| Gouverneur in Opper-Gelre |
|
|
|
1589-1592 |
|
|
|
Marcus de Rye de la Palud |
| |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
 |
|
|
|
1590 |
|
|
|
Verovering van Breda door Maurits van Nassau |
| |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
Stadh. Gelre en Overijssel |
|
|
|
|
|
|
|
Maurits van Oranje-Nassau |
| |
|
|
|
|
|
|
|
|
| Landvoogd Zuid.Nederl. |
|
|
|
1592-1594 |
|
|
|
Peter Ernst von Mansfeld-Vorderort |
| Gouverneur in Opper-Gelre |
|
|
|
1592-1593 |
|
|
|
Karel van Ligne |
| |
|
|
|
|
|
|
|
|
Gouverneur in Opper-Gelre |
|
|
|
|
|
|
|
Herman van den Bergh |
| |
|
|
|
|
|
|
|
|
| Landvoogd Zuid.Nederl. |
|
|
|
1594-1595 |
|
|
|
Ernst van Oostenrijk |
| |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
 |
|
|
|
|
|
|
|
De eerste Compagnie van Verre te Amsterdam. 1595-97 'Eerste Schipvaert' naar Indie van De Houtman en Molenaar. 1598-99 ‘Tweede Schipvaert' van Van Neck. Vele compagnieën van Verre opgericht |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| Landvoogd Zuid.Nederl. |
|
|
|
1595-1596 |
|
|
|
Pedro Henriquez de Acevedo |
| |
|
|
|
|
|
|
|
|
| Landvoogd Zuid.Nederl. |
|
|
|
1596-1598 |
|
|
|
Albrecht van Oostenrijk |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
 |
|
|
|
1597 |
|
|
|
Prins Maurits verslaat Spanjaarden in ruitergevecht bij Turnhout |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
Stadhouder in Limburg |
|
|
|
|
|
|
|
Gaston Spinola |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| |
|
|
|
1598 |
|
|
|
Filips II schenkt Albrecht en Isabella de Zuidelijke Nederlanden |
| |
|
|
|
|
|
|
|
|